Blog: uitvoering VTH-taken zwaar onder druk

Veel gemeenten ervaren problemen met de uitvoering van de VTH-taken als het gaat om:

  • Te hoge werkdruk en te hoge caseload.
  • Oplopende doorlooptijden.
  • Taakverschraling, bijvoorbeeld minder tijd voor vooroverleg, minder ruime openingstijden.
  • Niet kunnen oppakken van speerpunten, zoals digitalisering en verbetering dienstverlening.
  • Nauwelijks tijd voor kwaliteitsverbetering en procesoptimalisatie.

Forse toename aanvragen omgevingsvergunningen

Belangrijke verklaring is dat het werk de afgelopen jaren fors is toegenomen. Zo is door de aantrekkende economie het aantal aanvragen omgevingsvergunning alleen al in het afgelopen jaar met 21% gestegen. Eenzelfde beeld zien we bij de meldingen. Meer aanvragen betekent ook meer vooroverleg en consultatie. En ook de gemeenten zelf maken meer plannen op het gebied van ruimtelijke ontwikkeling. Op allerlei fronten wordt dus een stevig beroep gedaan op de VTH-afdeling.

Capaciteit nauwelijks meegegroeid

Ondanks de hogere werklast is de VTH-capaciteit maar beperkt toegenomen. In landelijke cijfers ziet SVDL dat de groei van het budget zo’n 10% achter loopt op de groei van het aantal aanvragen. Omgerekend naar caseload betekent dit dat een gemeente van 50.000 inwoners gemiddeld voor ruim 100 aanvragen in feite geen capaciteit heeft.[1] Bovendien hebben veel gemeenten nog een inhaalslag te maken op de eerdere bezuinigingen vanwege de kredietcrisis.

Forse investeringen nodig om groei bij te benen

Wanneer de huidige trend zich doorzet, stevenen gemeenten op een fors tekort af. In onderstaande figuur heeft SVDL de effecten in beeld gebracht voor een gemeente van 50.000 inwoners. Uitgaande van een realistisch groeiscenario zou een dergelijke gemeente ca. 35 fte nodig hebben, ofwel een uitbreiding met 40%.

Inhuur als noodoplossing

Veel gemeenten kiezen ervoor om de capaciteitsproblemen op te lossen met inhuur. Met een gemiddelde inhuur van 16% (2017, bron CBS) wijkt het VTH-domein behoorlijk af van het gemeentebrede gemiddelde van 10% (bron Personeelsmonitor van A+O fonds Gemeenten). In 2018 stijgt het zelfs naar 19%. Het is maar de vraag of dit een duurzame oplossing is:

  • Verwachting is dat er structureel meer werk is. Inhuur is vooral een oplossing om tijdelijke pieken op te vangen of om specialistische kennis te betrekken die niet in huis is.[2]
  • De inhuurtarieven zijn een stuk hoger; 30-50% is geen uitzondering.
  • Het is lastig om met tijdelijke krachten kennis en ervaring op te bouwen en de afdeling door te ontwikkelen.

Grote uitdagingen op VTH-gebied op komst

Het is, kortom, voor veel VTH-afdelingen op dit moment al een hele opgave om het reguliere werk aan te kunnen. Daar komt nog bij dat de Omgevingswet grote impact heeft op de VTH-organisatie. Niet voor niets wordt deze transformatie vergeleken met de decentralisaties in het sociaal domein.

Wilt u weten waar u staat en wat u kan leren van andere gemeenten? Samen met het programmabureau Aan de slag met de Omgevingswet start SVDL de ‘VTH-module’. Thema’s die we in dit benchlearningtraject uitdiepen zijn capaciteit, prestaties, werkwijze, digitalisering en transitie op VTH-gebied.

Bent u geïnteresseerd om deel te nemen aan de benchlearning ‘VTH-module’, of heeft u vragen naar aanleiding van deze blog? Stuur een bericht naar SVDL-adviseur Ben Maes via b.maes@svdl.nl.

[1] Een gemeente van 50.000 inwoners heeft omgerekend ca. 24 fte voor VTH-taken. Een tekort van ca. 10% betekent dus ruim 2 fte te weinig capaciteit. De gemiddelde caseload is ca. 54 aanvragen per fte.

[2] We bedoelen met inhuur niet het uitbesteden van taken of lange termijn samenwerking in de vorm van een structurele flexibele schil.

Plaats een reactie

Je e-mail adres zal niet gepubliceerd worden.